31 sierpnia 2011

PRZYRODA W OBRAZACH

Góry - Natalia Bartkowska. Fot. MM
Góry - Magdalena Kwiecień. Fot. MM
Bartosz Potęga z lorysą. Fot. MM


Przyroda to ciekawy temat malarski. W Centrum Kultury  w Proszowicach młodzież wzięła udział w warsztatach pod tytułem "Przyroda w obrazach". Malowali między innymi: papugę lorysę górską, biedronkę siedmiokropkę, węża tropikalnego oraz krajobraz górski.

26 sierpnia 2011

PAJĄKI BLISKO NAS


Miniaturowy lew, gotowy do ataku. Fot. MM
Budowa pajęczyny to mozolna praca. Fot. MM
Larinioides sclopetarius

Pająki to ciekawe zwierzęta, snujące swoje sieci w różnych miejscach. Wszystkie są drapieżnikami, pożerającymi swe ofiary w postaci zupki. Pająk kąsa zdobycz i zostawia. Jad rozpuszcza tkanki i zmienia je w swoistą zupę, która zostaje wyssana. Parę dni temu na werandzie obserwowałem kilka różnych gatunków pospolitych u nas gatunków. Szczególnie interesujący okazał się Larinioides sclopetarius, niestety nie doczekał się polskiej nazwy. W naturze zamieszkuje szczeliny kory, rozpadliny i szczeliny skalne, itp. Pospolity, zwłaszcza w zachodniej części kraju, hemisynantrop. W biotopach synatropijnych -  pod mostami, w szczelinach murów, na płotach, w okolicach parapetów i framug okiennych, na werandach, pergolach, altankach, itp. Czasem wchodzi nawet do wnętrza zabudowań (okolice okien, klatki wejściowe budynków). Jest to dość duży pająk ok 3 cm. Zabija duże owady, głównie ćmy, chrząszcze. Aktywny nocą, gdzie czatuje w środku pajęczyny. 
Osnuwik pospolity  ( Linyphia triangularis ) Fot. MM
Osnuwik czatujący na ofiarę. Fot. MM
Krzyżak ogrodowy ( Araneus diadematus ) Fot. MM

13 sierpnia 2011

SZERSZEŃ - ZABÓJCA DOSKONAŁY

Szerszeń - zabójca doskonały. Fot. MM
Typowy deseń owada. Fot. MM
Szerszenie ucztują razem - tu spijają sok sumiaka. Fot. MM
Rzuwaczki przypominają paszczę rozwścieczonego psa. Fot. MM
Szerszeń europejski ( Vespa crabro ) jest największym owadem żądlącym występującym w naszym kraju. Jego ukąszenie jest bolesne, a dla osób uczulonych na jad może być bardzo niebezpieczne. Owady żyją w koloniach, podobnie jak osy i pszczoły. Kolonia posiada królową i robotnice, zajmujące się wszystkimi czynnościami, łącznie z obroną i sprzątaniem gniazda. Szerszeń to zabójca doskonały. Jego ciało ma doskonały kształt i ostrzegawcze kolory. W odwłoku znajduje się żądło i zbiornik z jadem. Żądło może być używane wielokrotnie do rażenia przeciwnika i nie uszkadza się tak jak u pszczół. Dodatkowo ten owadzi rycerz jest uzbrojony w żuwaczki tnące i rozrywające zdobycz. Szerszenie polują na rozmaite owady, które zabijają i zanoszą do gniazda, karmiąc nimi swoje larwy. Polują nawet w nocy.  Urozmaiceniem mięsnej diety jest sok roślin oraz dojrzałych owoców. Kuliste, brązowawe gniazda budowane są z masy drzewnej, pozyskiwanej z kory, suchego drewna, które zostaje przeżute i zmieszane ze śliną. Powstaje w ten sposób masa przypominająca papier. Forteca szerszeni budowana jest w dziuplach drzew, na strychach i w budynkach. Czasami owady są utrapieniem dla ludzi, szczególnie niebezpieczne są dla dzieci. W pobliżu gniazda szerszeni nie należy hałasować i wykonywać gwałtownych ruchów. Owady mogą w każdej chwili zaatakować.
Szerszeń nie ma wielu naturalnych wrogów, są to głównie ptaki - żołny, dzięcioły i inne.
W Chinach żyją ogromne szerszenie azjatyckie ( Vespa mandarinia ), które polują na pszczoły miodne w ich ulach. Zwiadowca podlatuje do ula i znaczy go swoim zapachem. Pszczoły chińskie dobrze o tym wiedzą i zapraszają zwiadowce do środka po czym oblepiają go swoimi ciałami. Zwiadowca ginie z przegrzania. Pszczoły europejskie, które produkują więcej miodu niż chińskie nie posiadają takiej strategii i wszystkie giną napadnięte przez ogromnych napastników. Na świecie istnieje cała masa rozmaitych szerszeni, około 131 gatunków.